
එදා හෙළ දිවයිනෙහි, ඈත අතීතයේ, රන්වන් හිරු රැස් කඳුකරය මතින් නැගෙන විට, ඝන වනාන්තරය මුළුල්ලෙහිම රන්වන් ආලෝකයෙන් දිදුලන්නට විය. ඒ වන මුදුනේ, අහස් කුසෙහි තටු විහිදුවාගෙන, විචිත්ර වර්ණයෙන් දිදුලන මහා මයුර රජෙකු වාසය කළේ ය. ඔහුගේ මෝල් රේඛා, අඳුරු අහස් තලයට තරු මෙන් දිදුලමින්, සියලු සත්වයන්ගේ සිත් වශී කර ගත්තේ ය. ඔහුට මයුර රාජෝත්තමයා යන නාමය ලැබුණේ, ඔහුගේ රූ සපුව, ගුණ ධර්ම සහ ප්රඥාව නිසා ය.
මයුර රජුගේ රාජධානිය වූයේ ඒ ඝන වනාන්තරයයි. එහි විසූ සියලු සත්වයන්, කුඩා කෘමීන්ගේ සිට මහා සිංහයන් දක්වා, සියල්ලෝම ඔහුට ගරු කළහ. ඔහු සිය රාජධානියේ සාමය, සතුට සහ සමෘද්ධිය රජකළේ ය. ඔහුගේ ධර්ම ඥාණය, ඔහුගේ කටහඬින් ගලා යන විට, වනපෙත නිහඬ වී, සියලු සත්වයන් ඒ ධර්ම දේශනාව අසන්නට එක් රැස් වූහ.
දිනක්, වනාන්තරය මැද වූ අති රමණීය මිටියාවතක, මයුර රජු සිය ධර්ම දේශනාව සඳහා වැඩම කළේ ය. අහස් තලයෙහි සුදු වළාකුළු පාවෙමින්, හිරු එළියට සිසිලසක් එක් කරමින් තිබිණි. වන මලුවලින් නැගෙන විවිධ සුවඳ, හමා එන සුළඟ සමඟ මුසුවී, වාතාවරණය පුරා සුගන්ධයක් පතුරුවා හැරියේ ය. එදින, වන සත්වයන්ගේ එකතුව අනිකුත් දිනවලට වඩා විශාල විය. සිංහයෝ, ಹುල්ලෝ, වලස්සෝ, මුවන්, ගෝනුස්සෝ, නරි, හාවුන්, කුරුල්ලන්, සර්පයෝ, සියල්ලෝම, තම තමන්ගේ භීතිය අමතක කර, මයුර රජුගේ ධර්ම දේශනාව අසනු පිණිස පැමිණ සිටියහ.
මයුර රජු, රමණීය වූ තම මෝල් රේඛා විහිදුවා, අලංකාරවූ අසුනක වැඩ හිඳ ගත්තේ ය. ඔහුගේ රූ සපුව, එළඹි සන්ධ්යාවේ රන්වන් ආලෝකය හා මුසුවී, අද්විතීය සුන්දරත්වයක් මවා පෑවේ ය. ඔහු තම දෑස් යුගලය පියා, සෙමෙන් කටහඬ අවදි කළේ ය.
"පින්වත් සත්ව දරුවනි, අද මා මෙතැනට රැස්වූයේ, අපගේ ජීවිතයේ අතිශය වැදගත් වූ ධර්මයක් පිළිබඳව සාකච්ඡා කිරීමට ය. ජීවිතය යනු කෙටිකලකට පමණක් පවතින, අනිත්ය ස්වභාවයෙන් යුත් එකකි. එබැවින්, අප අපගේ ජීවිතය ධර්මයෙහි යෙදවීම අතිශයින්ම වැදගත් වේ."
ඔහුගේ කටහඬ, මෘදු නමුත් බලසම්පන්න විය. එය වනපෙත පුරා ඝෝෂා නෙගුණ්, සියලු සත්වයන්ගේ සිත් තුළට කාවැදුණි.
"අප මෙලොවට පැමිණෙන්නේ, කර්මයෙහි බලපෑම අනුව ය. යහපත් කර්මය යහපත් ඵල ලබා දෙන අතර, අයහපත් කර්මය දුක්ඛිත ඵල ලබා දෙයි. එබැවින්, අප සැමවිටම සත්වයන්ට යහපතක් වන කටයුතු කළ යුතුය. අනුකම්පාව, මෛත්රිය, ප්රඥාව - මේවා අපගේ ජීවිතයේ අත්යවශ්ය ගුණාංගයන් ය."
මයුර රජු තවදුරටත් පැවසුවේ, සත්යය, අහිංසාව, දයා ධර්මය යන කරුණු අනුසාරයෙන් ජීවත් වීමේ වැදගත්කමයි. ඔහු පැහැදිලි කළේ, ආශාව, ද්වේශය, මෝහය යන මල තුන, අපගේ සිත අපිරිසිදු කරන බවත්, ඒවා දුරු කිරීමෙන් නිවන කරා ළඟා විය හැකි බවත් ය.
වනාන්තරයේ ගස් කොළන් පවා, මයුර රජුගේ ධර්ම දේශනාව අසා, සෙලවී, සතුටින් නටන්නාක් මෙන් පෙනිණි. වන සත්වයන්, තම තමන්ගේ ස්වභාවය අමතක කර, ධර්මයෙහි ගිලී ගියහ. සිංහයෙක්, මුවෙකු ළඟින් ගිය විට, ඔහුට කිසිදු අන්තරායක් නොකළේ ය. නරියෙක්, හාවෙකු සමග සිනහවෙන් කතා කළේ ය.
මයුර රජු, තවත් ගැඹුරු කරුණු සාකච්ඡා කළේ ය. ඔහු පංච ශීලය, අටසිල්, දස පාරමිතා යන කරුණු පිළිබඳවද විස්තර කළේ ය. ඔහුගේ කටහඬින්, සදාකාලික සත්යය, අනන්ත වූ බුදු ධර්මය, සංඝ රත්නය යන කරුණු පිළිබඳව අවබෝධයක් ඇති කළේ ය.
"සොළොස් කර්ම" පිළිබඳව ඔහු විස්තර කළ විට, වන සත්වයන් අතිශයින්ම ආශ්චර්යයට පත් වූහ. "පින්වත් සත්ව දරුවනි, අපගේ ජීවිතයේ සෑම මොහොතක්ම, අපගේ කර්මයෙහි ලියැවෙයි. එබැවින්, යහපත් කර්මයෙහි නියුතුව, පින් රැස් කරගන්න."
"අන්යයන්ට උපකාර කිරීම, ප්රිය වචන කීම, සමාන චිත්ත ස්වභාවයෙන් සතුරු, මිතුරු බේද නොසලකා කරුණාව දැක්වීම - මේවා බෝසත් ගුණයන් ය. තථාගත අරහත් සම්බුදු රජාණන් වහන්සේ, පාරමිතා පුරමින්, අප වැනි සත්වයන් නිවා දැමීම පිණිස, අප වැනි සත්වයන් සසර කරදර නිවා දැමීම පිණිස, අනන්ත කල් පාරමිතා පුරන ලද්දේ ය."
"අප අපගේ සිත පිරිසිදු කරගත යුතු ය. අප අපගේ සිත