
ඈත අතීතයේ, ඉන්දියාවේ රජ පෙළපත් අතර අතිශය ප්රසිද්ධ, ධර්මය අනුව රාජ්ය පාලනය කළ ශ්රේෂ්ඨ රජ කෙනෙකුගේ කතාවක් තිබේ. උන්වහන්සේ ධර්මපාල නම් වූහ. ධර්මපාල රජුගේ රාජධානිය සශ්රීකත්වයෙන්, ස підприєм của mình nên, ജനතාව සතුටින්, සාමයෙන් ජීවත් වූහ. රජුගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය නිසා කිසිදු දුර්භික්ෂයක්, යුද්ධයක් හෝ අසාධාරණයක් සිදු නොවීය. රජුගේ මාලිගාව වූයේ ධර්මය, සත්යය සහ කරුණාව මූර්තිමත් වූ ස්ථානයකි.
ධර්මපාල රජුට දරුවන් සිටියේ නැත. එහෙත් උන්වහන්සේට දරුවෙකුගේ අඩුවක් කිසි දිනෙක දැනුණේ නැත. මන්ද, උන්වහන්සේගේ පුරවැසියන් සියලු දෙනාම උන්වහන්සේගේ දරුවන් වූ බැවිනි. දිනපතා උදෑසන රජු අවදි වූයේ සියලු සත්ත්වයන්ට යහපතක් ප්රාර්ථනා කරමිනි. උන්වහන්සේගේ දවසේ පළමු කර්තව්ය වූයේ ධර්ම ශාලාවට ගොස්, ධර්මය දේශනා කිරීම හෝ ධර්ම ග්රන්ථ කියවීමයි. රජුගේ ධර්ම දේශනාවන් අතිශය ප්රබෝධමත් වූ අතර, ඒවාට සවන් දීමෙන් ජනතාවගේ සිත් සතන් සුවපත් විය.
මාළිගයේ දොරටු සැමවිටම විවෘතව තිබුණි. දුප්පතුන්, ಶ್ರೀಮන්තයන්, යදින්නන්, භික්ෂූන් - සියල්ලන්ටම රජු හමුවීමට අවස්ථාව ලැබුණි. රජු කිසිවෙකුගේ හෝ පසුබිමක්, ධනයක් හෝ කුලයක් බැලුවේ නැත. සියලු දෙනාටම එකම ආකාරයකින් සැලකුවේය. රජුගේ කරුණාව හා දයාන්විත බව මුළු රාජධානිය පුරාම පැතිර ගියේය.
දිනක්, ඈත රටක සිට එක්තරා වෙළෙන්දෙකු ධර්මපාල රජුගේ රාජධානියට පැමිණියේය. ඔහු අතිශය ධනවත් වූ අතර, සියලු ආකාරයේ අමුතු හා වටිනා භාණ්ඩ අලෙවි කළේය. එහෙත් ඔහු අසාධාරණ, ලෝභ සහ වංචනික වෙළෙන්දෙකි. ඔහු තමාගේ භාණ්ඩ අලෙවි කිරීමේදී සැමවිටම ජනතාව රැුවටුවේය. ධර්මපාල රජුට මෙම වෙළෙන්දාගේ ක්රියා ගැන ආරංචි වූයේය.
රජු අතිශය කණගාටුවට පත් විය. තමාගේ ධර්මිෂ්ඨ රාජධානියේ මෙවැනි අසාධාරණ ක්රියා සිදු වීම රජුට දරා ගත නොහැකි විය. රජු සිය අමාත්යවරුන් කැඳවා, තත්වය පැහැදිලි කළේය.
"අපේ රාජධානිය ධර්මය මත ගොඩනැගී තිබෙනවා. ජනතාවට අසාධාරණ වන කිසිවක් සිදු වීමට මට ඉඩ දිය නොහැකියි. මේ වෙළෙන්දාගේ ක්රියා කඩිනමින් නතර කළ යුතුයි."
අමාත්යවරු රජුගේ අණ පිළිගෙන, වහාම ක්රියාත්මක වූහ. ඔවුන් වෙළෙන්දා අත්අඩංගුවට ගෙන, රජු ඉදිරියට ගෙනාවේය. වෙළෙන්දා රජුගේ මුහුණ දෙස බලා, බිය හා අභිමානය එකට දැනුනි.
"මහරජ, මම කුමක් කළාද? මම මගේ වෙළඳාම කළා පමණයි."
ධර්මපාල රජු වෙළෙන්දා දෙස සානුකම්පාවෙන් බැලීය. රජුගේ ඇස්වල කිසිදු කෝපයක් නොවීය.
"වෙළෙන්ද, ඔබ ධර්මය නොදන්නා සේ පෙනේ. ඔබ ජනතාව රැුවටීමෙන්, ඔබ ධර්මයට පිටුපා තිබෙනවා. ලෝභය, වංචාව - මේවා ධර්මය නොවේ. මේවා ඔබගේ ආත්මය විනාශ කරන දේවල්."
වෙළෙන්දා රජුගේ වචනවලින් තැතිගත්තේය. මෙවැනි නිහතමානී, ධර්මිෂ්ඨ පාලකයෙකු ඔහු කිසි දිනෙක දැක නැත. ඔහු බොහෝ රජවරුන් හමුවී ඇත, ඔවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් කෝපාවිෂ්ඨ සහ අනාරක්ෂිත වූහ.
"මහරජ, මට වැරදුණා. මම මගේ ලෝභයෙන් අන්ධ වී සිටියා. කරුණාකර මට සමාව දෙන්න."
ධර්මපාල රජු මෘදු ලෙස සිනාසුණේය.
"සමාව දීම ධර්මයයි. එහෙත් ඔබ කළ වරදට වගකීම භාර ගත යුතුයි. ඔබ ජනතාවට කළ හානිය නැවත සිදු කළ යුතුයි. ඔබ අද සිට ධර්මය අනුව වෙළඳාම් කරනවා. කිසිවෙකුටත් අසාධාරණ වන්නේ නැහැ. සත්යය හා ධර්මය පමණක් යොදා ගන්නවා."
රජු වෙළෙන්දාට දඬුවමක් ලෙස, ඔහු කළ හානියට සමාන මුදලක් දුප්පත් අසරණයන්ට බෙදා දීමට නියෝග කළේය. වෙළෙන්දා රජුගේ දයාව හා ධර්මය ගැන මවිතයට පත් විය. ඔහු කඳුළින් රජුට ස්තූති කළේය.
එතැන් සිට, වෙළෙන්දා ධර්මිෂ්ඨ වෙළෙන්දෙකු බවට පත් විය. ඔහු තම වෙළඳාමේදී සත්යය හා ධර්මය පමණක් යොදා ගත්තේය. ඔහුගේ ව්යාපාරය දියුණු වූ අතර, ඔහු ධනවත් වූයේ ධර්මය අනුවය. ධර්මපාල රජුගේ රාජධානිය සශ්රීකත්වයෙන්, සාමයෙන් හා ධර්මයෙන් පිරී ඉතිරී ගියේය.
ධර්මපාල රජුගේ පාලනය ශතවර්ෂ ගණනාවක් පැවතුනි. උන්වහන්සේගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය, කරුණාව හා දයාව නිසා උන්වහන්සේ පරම්පරා ගණනාවකට ආදර්ශයක් විය. රජුගේ ධර්මය, සත්යය හා අසාධාරණයට එරෙහිව නැගී සිටීම, ලෝභය හා වංචාව පරාජය කිරීම - මේ සියල්ලම බෞද්ධ ඉතිහාසයේ අමරණීය කථාන්තර බවට පත් විය.
ධර්මපාල රජුගේ කතාව අපට උගන්වන්නේ ධර්මය, සත්යය, කරුණාව සහ දයාව යන ගුණාංගයන්ට කොතරම් ශක්තියක් තිබේද යන්නයි. ධර්මය අනුව කටයුතු කරන විට, අපට සතුට, සාමය සහ සමෘද්ධිය ළඟා කර ගත හැකි බවත්, අසාධාරණයට හා දුර්වලතාවයට එරෙහිව නැගී සිටීම කොතරම් වැදගත්ද යන්නත් මෙම කතාවෙන් පැහැදිලි වේ.
ධර්මපාල රජු, උන්වහන්සේගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය තුළින්, සාධු-සත්පුරුෂ ගුණයන්ගෙන් ජනතාවට ආදර්ශයක් වූහ. උන්වහන්සේගේ කරුණාව, දයාව සහ ධර්මය අතිශය ප්රශංසනීය විය. ලෝභය, වංචාව සහ අසාධාරණය පරාජය කරමින්, සත්යය හා ධර්මය ආරක්ෂා කළ ආකාරය, අප සැමට ආදර්ශයකි.
ධර්මය අනුව පාලනය කිරීමෙන්, සත්යය හා කරුණාව මගින් ජනතාවට සේවය කිරීමෙන්, සමෘද්ධිය, සාමය සහ සතුට ළඟා කර ගත හැකිය. ලෝභය, වංචාව සහ අසාධාරණය පරාජය කළ යුතුය.
ධර්මපාල රජුගේ කතාව, බෝසතාණන් වහන්සේ විසින් ධර්මපාල නම් රජු ලෙස ඉපදුනු ජාතකයකි. මෙම කතාවෙන් බෝසතාණන් වහන්සේ විසින් ධර්මිෂ්ඨ පාලනය, කරුණාව, දයාව, සත්යය සහ අසාධාරණයට එරෙහිව නැගී සිටීමේ ධර්මපාල නම් බාරමය දම් පිරූ බව පැහැදිලි වේ.
— In-Article Ad —
ධර්මයෙහි හැසිරීම, හා අනුන්ගේ දුක දැක, ඔවුන්ට උදව් කිරීම, ජීවිතයට සතුට හා සාමය ගෙන දෙයි.
පාරමිතා: ධර්මය (Righteousness)
— Ad Space (728x90) —
414Sattakanipātaධර්මිෂ්ඨ නරියා ඈත අතීතයේ, ඝන වනපෙතක, 'ධර්ම' නම් වූ නරියෙක් වාසය කළේය. ධර්ම, නමින්ම හැඳින්වූවාක් මෙන්...
💡 ධර්මිෂ්ඨකම, යුක්තිය සහ නීතියට ගරු කිරීමෙන් සමාජයේ සාමය සහ සුරක්ෂිතභාවය රැක ගත හැකිය. ධර්මය අනුව කටයුතු කිරීමෙන් ඕනෑම අභියෝගයක් ජය ගත හැකිය.
249Dukanipātaගංගා ජාතකයඈත අතීතයේ, ඝන වනාන්තරයක, අතිශයින් ධර්මිෂ්ඨ, ත්යාගශීලී, සහ ප්රඥාවන්ත ගංගා දේවතාවියක් විසූ...
💡 ඊර්ෂ්යාව දුකට හේතුවකි. ධර්මිෂ්ඨකම හා කරුණාව සතුට ගෙන දේ.
36Ekanipātaසැවැන්දණි ජාතකය ඉතා ඈත අතීතයේ, බරණැස් නුවර රාජධානිය පාලනය කළ මහත් ධර්මිෂ්ඨ රජ කෙනෙකු විය. රජතුමාගේ ...
💡 කෑදරකම හා මසුරුකම අනුන්ගේ යහපතට පමණක් නොව, තමාගේ යහපතටද හානි කරයි. ත්යාගශීලී බව හා අනුන්ගේ යහපත ගැන සිතීමෙන් තමාටද සෙත සැලසේ.
138Ekanipātaකුස ජාතකයබුදුරජාණන් වහන්සේ, ජේතවනාරාමයේ වැඩ සිටින කාලයේ, එක්තරා භික්ෂුවක්, රජෙකුගේ දියණියකගේ සිහිනයක...
💡 ආශාවන් සහ ලෞකික බැඳීම්, පසුතැවිල්ලට හේතු විය හැකි අතර, පැවිදි ජීවිතයේ ශාන්තිය සහ නිවනට බාධාවක් විය හැකිය.
190Dukanipāta190. ඛේමක ජාතකය 1. නම ඛේමක ජාතකය 2. කථාව බුදුරජාණන් වහන්සේ ජේතවනයෙහි වැඩවසන සමයෙහි, රජගහනුවර ...
179DukanipātaMahīmamsa JātakaIn the bustling city of Kampilla, a kingdom known for its vibrant trade and diverse ...
💡 True justice is rooted in truth and reason, not in popular sentiment; a leader must have the courage to seek facts and uphold principles, even against the tide of public opinion.
— Multiplex Ad —